Ngày 24/12, tại Đình cổ Hùng Lô, không gian trải nghiệm di sản văn hoá đặc sắc vùng Đất Tổ, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức Công bố Chương trình Du lịch học đường – Giáo dục Di sản văn hoá Vùng Đất Tổ. Dự lễ công bố có lãnh đạo Ban Tuyên giáo và dân vận Tỉnh ủy, Ban Văn hóa – Xã hội (HĐND tỉnh), Sở Văn hóa, Thể Thao và Du lịch, Sở Giáo dục và Đào tạo, Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng, đại diện các cơ quan, đơn vị và các phường: Phường Vân Phú, phường Việt Trì, phường Thanh Miếu và xã Sơn Đông. Đây là hoạt động Du lịch ý nghĩa nhằm định hướng sản phẩm du lịch, truyền thông quảng bá giá trị di sản văn hoá thông qua hoạt động du lịch kết hợp với giáo dục học đường khai thác giá trị di sản văn hoá đặc sắc vùng Đất Tổ.

Bà Vũ Thị Hoài Phương – PGĐ Sở VHTT&DL phát biểu tại buổi lễ

Phú Thọ – vùng Đất Tổ linh thiêng, cội nguồn của dân tộc Việt Nam – là nơi hội tụ những giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt gắn với thời đại Hùng Vương dựng nước. Trong không gian phát triển mới, vị thế tiềm năng liên kết vùng, Phú Thọ hình thành một không gian di sản – văn hóa – tri thức liên hoàn, có chiều sâu lịch sử, đa dạng bản sắc và tính bổ trợ cao cho phát triển du lịch giáo dục học đường.

Nếu Phú Thọ giữ vai trò trung tâm cội nguồn dân tộc, nổi bật với Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng, Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Hát Xoan làng cổ – Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, thì Vĩnh Phúc là miền đất học, nơi tôn vinh truyền thống khoa bảng, hiếu học với hệ thống văn miếu, danh nhân lịch sử; Hòa Bình là không gian sinh thái – văn hóa – khoa học, tiêu biểu cho văn hóa Mường, thiên nhiên núi rừng và các công trình khoa học tại công viên Di sản các nhà khoa học.

Sự liên kết ba không gian này tạo nên một “vành đai du lịch học đường đặc thù”, nơi lịch sử – di sản – tri thức – khoa học – kỹ năng sống được tích hợp trong cùng một hệ sinh thái trải nghiệm. Đây là lợi thế nổi trội để Phú Thọ mới phát triển du lịch học đường theo hướng giáo dục di sản, trải nghiệm thực tế, phát triển toàn diện cho học sinh, phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục và yêu cầu phát triển du lịch bền vững.

Du lịch học đường không chỉ là một sản phẩm du lịch đơn thuần, mà là mô hình giáo dục ngoài lớp học, đưa học sinh đến với di sản trong không gian sống động, trực quan, giúp các em “học bằng trải nghiệm – học từ di sản – học trong cộng đồng”. Đối với Phú Thọ, du lịch học đường có ý nghĩa đặc biệt trong việc: Giáo dục truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo lý “uống nước nhớ nguồn” cho thế hệ trẻ; Khắc phục tính mùa vụ của du lịch văn hóa – lễ hội; Kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng giá trị dịch vụ; Góp phần bảo tồn và phát huy di sản thông qua hoạt động trải nghiệm có kiểm soát.

Trong bối cảnh Phú Thọ mới mở rộng không gian phát triển, du lịch học đường trở thành sản phẩm du lịch quan trọng, có khả năng liên kết đa ngành: du lịch – giáo dục – văn hóa – khoa học – cộng đồng, tạo sinh kế bền vững cho người dân và các khu, điểm du lịch. Trên cơ sở tài nguyên di sản và không gian liên kết vùng của tỉnh Phú Thọ. Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo công bố chương trình du lịch học đường – giáo dục di sản văn hoá vùng Đất Tổ kết nối các điểm đến du lịch tạo thành các sản phẩm du lịch học đường theo chuyên đề, có tính mở, linh hoạt, phù hợp với từng cấp học để định vị thương hiệu, truyền thông và xây dựng các Tour du lịch trải nghiệm học đường hấp dẫn.

Các tour du lịch học đường được thiết kế với 5 chủ đề, gồm:

– Chủ đề 1: “Theo dấu chân Vua Hùng – Hành trình về cội nguồn dân tộc”: Liên kết điểm đến Khai thác giá trị lịch sử – văn hóa thời đại Hùng Vương tại Bảo tàng Hùng Vương, Khu di tích lịch sử Đền Hùng, làng cổ Hùng Lô, Miếu Lãi Lèn. Điểm nhấn là trải nghiệm Hát Xoan làng cổ, nơi học sinh được tìm hiểu, thực hành và giao lưu cùng nghệ nhân, biến di sản thành “lớp học sống”.

– Chủ đề 2: “Về miền đất học – Hành trình tri ân hiền tài” kết nối các điểm đến như Đền thờ Vũ Thê Lang, Văn Miếu Vĩnh Phúc, Đền thờ danh nhân Đỗ Khắc Chung, Đền thờ Trần Nguyên Hãn. Với sản phẩm nhấn mạnh giáo dục truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo, nuôi dưỡng khát vọng học tập cho học sinh.

– Chủ đề 3: “Hành trình tri thức và công nghệ xanh” kết nối các điểm đến trải nghiệm xanh, thiên nhiên kỳ thú tại Vườn Quốc gia Xuân Sơn, đồi chè Long Cốc, Nhà máy thủy điện Hòa Bình, Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam. Học sinh được tiếp cận kiến thức về sinh thái, môi trường, năng lượng tái tạo, khoa học – công nghệ và kỹ năng sống.

– Chủ đề 4: “Học từ di sản – Trải nghiệm từ làng nghề” Liên kết điểm đến Khai thác các làng nghề truyền thống, làng cổ, không gian văn hóa cộng đồng gắn với thực hành nghề, giúp học sinh hiểu giá trị lao động, sáng tạo và bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể.

Học sinh trải nghiệm hoạt động làm bánh Chưng tại đình cổ Hùng Lô

– Chủ đề 5: “Trải nghiệm, thực hành di sản Hát Xoan làng cổ” với sản phẩm du lịch độc đáo đưa học sinh trực tiếp hòa mình vào không gian Hát Xoan làng cổ, tham quan các di tích gắn với nguồn gốc Xoan như Đình Hùng Lô, Miếu Lãi Lèn – nơi các Vua Hùng từng dừng chân thưởng thức làn điệu Xoan cổ. Tại đây, các em được các nghệ nhân dân gian giới thiệu về lịch sử hình thành, ý nghĩa từng chặng hát (hát thờ, hát quả cách, hát hội), vai trò của Hát Xoan trong đời sống văn hóa cộng đồng, được hướng dẫn thực hành những làn điệu, động tác múa của Hát Xoan.

Trải nghiệm, thực hành di sản Hát Xoan làng cổ

Hoạt động trải nghiệm thực hành Hát Xoan mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc: học sinh được học hát, học múa các làn điệu Xoan cơ bản, thử gõ phách, đánh trống Xoan, tìm hiểu trang phục truyền thống của đào – kép Xoan, tham gia giao lưu cùng nghệ nhân. Qua đó, di sản không còn là khái niệm trừu tượng mà trở thành bài học sống động, dễ cảm – dễ nhớ – dễ lan tỏa.

Ông Nguyễn Đức Hòa – Giám đốc Trung tâm TTXT Du lịch

 thông qua chương trình Du lịch học đường tại buổi lễ

Đại biểu thực hiện Nghi lễ phát động chương trình

Tại buổi lễ đã diễn ra hoạt động ký kết chương trình phối hợp giữa Trung tâm Thông tin xúc tiến Du lịch với các khu điểm du lịch, đơn vị lữ hành và doanh nghiệp du lịch, dịch vụ trên địa bàn và phát động triển khai “Chương trình Du lịch học đường – Giáo dục di sản văn hóa vùng Đất Tổ” nhằm lan tỏa mạnh mẽ giá trị của di sản văn hóa đến các em học sinh.

Lễ ký kết triển khai chương trình giữa Trung tâm Thông tin xúc tiến Du lịch

với các khu điểm, doanh nghiệp du lịch

Du lịch học đường giáo dục di sản văn hoá vùng Đất Tổ là một hướng phát triển sản phẩm du lịch mang ý nghĩa chiến lược, lâu dài và bền vững, giúp đẩy mạnh phát huy giá trị di sản văn hoá gắn với các hoạt động du lịch trong không gian phát triển của tỉnh Phú Thọ mới.

Điểm nhấn cốt lõi của du lịch học đường vùng Đất Tổ chính là đưa di sản ra khỏi không gian trưng bày tĩnh, biến các khu di tích, làng cổ, không gian văn hoá cộng đồng, làng nghề thành những “lớp học sống”, nơi học sinh không chỉ được nghe, được nhìn mà được trải nghiệm, thực hành và cảm nhận lịch sử – văn hoá bằng chính cảm xúc và ký ức của mình. Từ tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Hát Xoan làng cổ, truyền thống hiếu học của các bậc hiền tài, đến văn hoá Mường, khoa học – công nghệ xanh…, mỗi giá trị di sản đều trở thành một bài học trực quan, dễ tiếp nhận, có sức lan toả sâu sắc đối với thế hệ trẻ.

Bài: Bích Ngọc – Trung tâm TTXT Du lịch

Ảnh: NAG Duy Vinh